Του Δημήτρη Λακαφώση Αντιστρατήγου ε.α.

 

Η διεθνής Συνθήκη της Λωζάνης 1923 υπογράφηκε στις 24 Ιουλίου1923 στη Λωζάνη, από Βρετανία, τη Γαλλία, την Ιταλίας, την Ιαπωνία, την Ελλάδα, τη Ρουμανία, το Σερβο-Κροατο-Σλοβενικό κράτος, τις ΗΠΑ, την Τουρκία, τη

Βουλγαρία, τη Ρωσία, το Βέλγιο και την Πορτογαλία. Συνεπώς, είναι διεθνώς κατοχυρωμένη. Προσδιορίζονται με ευκρίνεια τα όρια της νέας Τουρκίας του Κεμάλ Ατατούρκ στην μετά Οθωμανική εποχή. Καθορίζονται τα όρια των κρατών  μετά τον Α΄ΠΠ και τη Μικρασιατική εκστρατεία στην ευρύτερη  περιοχή της Θράκης, του Αιγαίου, της ανατολικής Μεσογείο1υ και της Μέσης Ανατολής. , με παραχώρηση λωρίδας γής στο Ιράκ και Συρία.

Έχει προηγηθεί στην περιοχή η Συνθήκη του Αγίου Στεφάνου 3 Μαρτίου1878 με τη μεγάλη Βουλγαρία, του ΝεΪγύ 27 Νοεμβρίου 1919 και των Σεβρών 28Ιουλίου – 10 Αυγούστου 1920. Μετά την αναθεώρηση της συνθήκης των Σεβρών, η Ελλάδα χάνει τα κέρδη που είχε από τη συνθήκη Σεβρών( ανατολική Θράκη, ελληνική Αρμοστία Σμύρνης), αλλά κατοχυρώνει διεθνώς τα συνορά της προς Ανατολάς με τη συνθήκη της Λωζάνης 1923.

Μετά τη Συνθήκη της Λωζάνης 1923 η τουρκική εξωτερική πολιτική, και ανάλογα με το διεθνές περιβάλλον και τα συμφέροντα των Μεγάλων Δυνάμεων, επιχειρεί την αλλαγή του status quo στην περιοχή.

Επιτυγχάνει το 1936 τη Συνθήκη του Μοντρέ για το καθεστώς των Στενών το 1939 την προσάρτηση της Αλεξανδρέττας η οποία με τη συνθήκη της Λωζάνης ανήκε στην Συρία και έκτοτε προκύπτουν προστιβές Τουρκίας- Συρίας. Απέτυχε να πρασαρτήσει τη Μοσούλη, παρά τις έντονες προσπάθειες, η οποία με τη συνθήκη της Λωζάνης τελούσε επί χρόνια υπό βρετανική εντολή και η τότε ΚΤΕ τελικά αποφάσισε την πρασάρτηση στο νεοσύστατο Ιράκ 1932.

Το 1974 ενεργεί εισβολή και παράνομη κατοχή της βόρειας Κύπρου με απώτερο σκοπό την πρασάρτησή της, το πλαίσιο της ευρύτερης επεκτατικής της πολιτικής, χωρίς βέβαια η Κύπρος να έχει σχέση με τη Συνθήκη της Λωζάνης. Από το 1996 αρχίζει την αμφισβήτηση Ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων με τη δημιουργία δήθεν γκρίζων ζωνών στο ανατολικό Αιγαίο, όπου το καθεστώς είναι σαφώς καθορισμένο από τη Συνθήκη της Λωζάνης και λοιπές διεθνείς συμφωνίες. Πρόσφατα με τις προκλητικές δηλώσεις του Ερτογάν, και με τη σκετάλη μεταξύ άλλων επισήμων, συνεχίζεται η προσπάθεια αναθεώρησης της Συνθήκης της Λωζάνης. Επιχειρεί σήμερα να συμμετέχει και στις επιχειρήσεις κατά του IS στη Μοσούλη του Ιράκ και στη Ράκα της Συρίας για δικαίωμα στη μετά εποχή.

Οψόμεθα που το πάει ο Ερντογάν με τις συνεχιζόμενες προκλήσεις που με τις καθημερινές ρητορικές του δηλώσεις τον απομακρύνουν και από την Ευρώπη δημιουργεί προστριβές με την Ελλάδα, ενώ έχει εσωτερική αστάθεια και διεξάγονται με εμπόδια οι διαπραγματεύσεις για το Κυπριακό και μαίνεται η κρίση στη γειτονική Συρία. Ας έχουμε υπόψη το μάθημα από τα Ίμια, πως η Ελλάδα δεν πρέπει να σύρεται σε καταστάσεις απο τις οποίες να βγαίνει πάντα ζημιωμένη.